تولید مثل، سیکل جنسی و فحلی در گربه (heating)؛ آیا گربه پریود میشود؟ + PDF
یک سیکل جنسی از ۴ مرحله تشکیل شده است:
- پرواستروس
- استروس
- دی استروس
- آنستروس
فحلی (heating) به مرحله استروس گفته می شود. در این مرحله گربه ماده برای بارداری و تولید مثل، پذیرای گربه نر است. گربه اولین مرحله استروس (باروری) خود را هنگامی که به بلوغ می رسد، تجربه می کند. به طور متوسط، بلوغ یا بلوغ جنسی گربه، حدود ۶ ماهگی اتفاق می افتد، اما با با توجه به اینکه در چه زمانی سال است، کمی متفاوت می تواند باشد. ممکن است با توجه به نژاد و وزن بین ۴ تا ۱۲ ماهگی رخ دهد.
گربه ها از نظر تولید مثلی، پلی استروس فصلی هستند (سگ ها تنها دو بار در سال فحل می شوند):
- فصلی یعنی که در تمام طول سال قادر به تولید مثل نیستند و دارای یک بازه زمانی مخصوص به خود هستند که به آن فصل جنسی گربه گفته می شود.
- پلی استروس یعنی که چرخه یا سیکل جنسی آن در فصل جنسی، چندین دفعه اتفاق می افتد.
فصل جفت گیری و جنسی گربه:
فصل پرورش یا جنسی با توجه به عوامل جغرافیایی و محیطی مانند دما و تعداد ساعات روز، متفاوت خواهد بود. در نیمکره شمالی (من جمله کشور ایران)، با افزایش طول روز، فصل جنسی گربه آغاز می شود، معمولا از ابتدای بهار با گرم شدن هوا تا آخر تابستان، اتفاق می افتد. گربه ها نیاز به حداقل دوازده ساعت نور برای یک چرخه عادی دارند.
توجه کنید که در مناطقی که گرمسیری هستند، و گربه های که همیشه در خانه نگه داری می شوند، ممکن است در تمام طول سال چرخه ای جنسی داشته باشند.
طول دوره فحلی و سیکل کامل جنسی:
به طور متوسط گربه ها به مدت ۶ روز در دوره استروس یا فحلی به سر می برند. توجه کنید که اگر گربه ماده در زمان فحلی، نتواند جفت گیری کند، بعد از دوره زمانی کوتاه، دوباره وارد فحلی می شود.
در نتیجه یک سیکل کامل جنسی گربه می تواند از ۱ هفته تا ۶ هفته طول بکشد، اما به طور میانگین حدود ۳ هفته در نظر میگیرند.
بررسی کامل سیکل جنسی و فحلی در سگ ها– کلیک کنید.
نشانه ها و رفتارهای جنسی گربه در زمان فحلی:
- برخلاف سگ ها، معمولا در گربه ها خونریزی از واژن مشاهده نمی شود، و تغیراتی رفتاری بیشتر در گربه ها دیده میشود.
- اولین چیز مود توجه قرار می گیرد، بلند شدن صدا و تغییرات صدایی گربه است، مدام غر می زند، ناله و گریه میکند.
- مالیدن بدن به صاحب خود و وسایل خانه. همچنین مالش صورت خود به وسایل خانه.
- ممکن است عصبی و پرخاشگر شود.
- روی زمین غلت می زند.
- هنگامی که پشت و یا ستون فقرات گربه را لمس کنید، انتهای بدن خود را بالا می کشد و پاها را می چرخاند، انگار رکاب می زد.
- بعضی از گربه های ماده ادرار می کنند یا حتی ممکن است هنگام فحلی، ادرار را بر روی اشیاء عمودی اسپری کنند. این حالت یک جور نشانه گذاری است. ادرار حاوی فرومون و هورمون است که به عنوان اعلام وضعیت تولید مثل خود به سایر گربه ها عمل می کند. (می تواند اولین نشانه ای باشد که گربه شما به بلوغ رسیده است).
- گربه های نر هم جهت تعین قلمرو و مالکیت بر گربه ماده ممکن است بر روی خانه یا حیات آن ادرار کند، و حتی برای جفت گیری با گربه ماده شما، سعی کند وارد خانه شود.
- ممکن است اشتهای خود را به طور کامل از دست بدهد.
- تمایل به فرار کردن از خانه دارد.
- لیس زدن اندام تناسلی و زیر شکم خود.
طول دوره بارداری در گربه:
گربه ماده برای تخمک گذاری باید چند مرحله جفت گیری کند. در واقع آزاد سازی تخمک از تخمدان در گربه مکانیکی است، و وابسته به عمل جفت گیری است. اکثرا طی یک دوره ۲۴ ساعته برای تخمک گذاری نیاز به ۳ الی ۴ جفت گیری دارند. ممکن است ۵ الی ۶عدد تخمک آزاد شود.
گربه ماده بعد از چند مرحله جفت گیری با گربه نر، ممکن است وارد بارداری شود. بارداری در گربه حدود ۶۴ تا ۷۱ روز با میانگین ۹ هفته (۶۳ روز) طول می کشد.
قابل توجه است که لزومی ندارد که گربه ماده، فقط با یک گربه نر جفت گیری کند، ممکن است هر مرحله جفت گیری با یک گربه نر دیگری انجام شود، در این حالت، بچه گربه ها دارای پدران متفاوت هستند.
زمان برگشت دوباره گربه به فحلی:
وقتی گربه در مرحله فحلی است، و پذیرا جنس نر است، ۳ حالت اتفاق می افتد:
- گربه جفت گیری می کند و باردار می شود: در این حالت بسته به زمان شیر گرفتن بچه گربه ها، زمان برگشت دوباره فحلی متفاوت است. اما حدودا ۸ هفته پس از تولد بچه گربه ها است.
- گربه ماده جفت گیری می کند ولی باردار نمی شود: در اینجا بارداری کاذب را داریم. گربه می تواند تمام علائم حاملگی را نشان دهد (افزایش وزن، افزایش اشتها و حتی تولید شیر) اما در واقع هیچ بچه گربه ای وجود ندارد.گربه ماده ۴-۶ هفته بعد به فحلی برمی گردد.
- گربه ماده به گربه نر دسترسی ندارد: گربه ماده بعد از ۱ الی ۲ هفته، دوباره فحل می شود.این حالت چندین بار ادامه یابد، مگر اینکه جفت گیری کند یا فصل جنسی به پایان برسد.
جلوگیری از بارداری و آبستنی گربه:
کنترل و نگه داری گربه های فحل از نظر رفتار های جنسی من جمله ادرار کردن در خانه کاری سخت است. گربه های فحل تمایل دارند که جفت گیری کنند، پس تقریبا اگر گربه شما در زمان فحلی بیرون از خانه برود، احتمال بارداری و آبستنی آن زیاد است.
بهترین راه برای جلوگیری از باردار شدن گربه شما این است که او قبل از اولین چرخه جنسی خود، به روش جراحی اواریوهیسترکتومی (ovariohysterectomy) عقیم شود. معمولا توصیه می شود این عمل در سن ۶ ماهگی انجام شود. البته سن عمل یک مطلب بحث برانگیز است.
قابل ذکر است که گربه های ماده که عقیم نمی شوند، در معرض بیماری های خطرناکی مثل پیومتر، متریت، سرطان تخمدان، رحم و پستان هستند.
همچنین در صورت فرار گربه از خانه و جفت گیری، انتقال بیماری های واگیر مثل لوسمی و ایدز از گربه های خیابانی وجود دارد.
آیا گربه ها پریود می شوند؟
در حقیقت، گربه های ماده در طی یک دوره ماهیانه می روند، اما دوره هایشان کاملا متفاوت از قاعدگی های انسان است. خانم ها یک سیکل جنسی ۲۸ تا ۳۸ روز دارند، که دیواره داخلی رحم در هر دوره برای شروع سیکل جدید، به بیرون بدن از طریق واژن ترشح می شود، که به اصطلاح خونریزی یا پریودی گفته می شود. دیگر حیوانات پستاندار مثل فیل، خفاش و بعضی از موش ها این حالت را دارند.
دیگر پستانداران ماده چرخه جنسی مشابه دارند، اما یک بازجذب رحم قدیمی در آنها اتفاق می افتد تا خونریزی کنند. این پروسه تولید مثلی استروس یا فحلی شناخته می شود. گربه ها هم در این طبقه دسته بندی می شوند. ممکن است لکه های جزیی خون بر روری ملافه و یا بدن گربه مشاهده کنید.
آیا گربه شما همیشه فحل است؟ – فحلی پایدار در گربه ها
به طور معمول با کاهش مدت روز، گربه ها از فصل جنسی خارج می شوند. اما اگر گربه شما علائم فحلی را نشان می دهد، و همیشه فحل است، احتمال وجود کیست تخمدانی و یا سرطان تخمدان وجود دارد. در این حالت استروژن مدام ترشح می شود که باعث ایجاد استروس و علایم فحلی می شود.
بعد از انجام آزمایشات خون، ادرار و عکس برداری، دلیل فحلی دائم و پایدار در گربه تشخیص داده می شود. معمولا در این شرایط برداشت تخمدان و رحم پیشنهاد می شود.
توصیه های مهم در خصوص زمان فحلی گربه شما:
- نگه داری گربه در روزهای ابتدایی در باکس
- قرار دادن یک پستر گرم جهت آرام شدن گربه
- محل نگه داری گربه فحل باید ارتباطی با بیرون نداشته باشد، حتی اگر احتمال می دهید از طریق پنجره ها م تواند گربه ای را بیرون ببیند، پنجره ها را بپوشانید.
- جعبه بستر گربه را تمیز نگه دارید. هرجا که گربه توسط ادرار خود، علامت گذاری کرده است، سریعا تمیز کنید، از مواد پاک کننده با آمونیاک استفاده نکنید. آمونیاک نیز به طور طبیعی در ادرار یافت می شود و او را تشویق می کند که دوباره آن را علامت گذاری کند.
- با گربه خود بازی کنید و آن را شانه بزنید، اما قسمت پشت بدن گربه را ماساژ ندهید.
- استفاده از مواد آرامبخش
سایت دامپزشکی دکتر مبین




97 Comments
سلام وقت بخیر من یه گربه dsh11 ماهه دارم که ۳روزه فحل شده، خونه را ترک کرده و رفته خیلی نگرانش هستم، ممکنه که بعد از دوران فعلی برگرده؟ ایا بیرون از خونه غذا گیرش میاد
سلام امکان برگشت هستش
سلام وقتتون بخیر دکتر جان.
من یه گربه پرشین ماده رو از تولگی آوردم و نگه داشتم الان نزدیک یکسالشه.علائم فحل شدن روهم داره.براش چندتا نر آوردم و جفتگیری نکرد.رفتم یه پرشین نر یکسال و نیمه خریدم که همیشه کنارش باشه شاید جفت بخورن.نر کاملا آماده است و طفلی گاهی روی پای من خودشو ارضا میکنه انگار و میماله و مدام بو میکشه جای که ماده میشینه و میخوابه رو و دنبالش میره و ناحیه تناسلی ماده رو لیس میزنه ولی تا میاد بره روی ماده دعوا میشه بینشون.ماده فرار میکنه.واقعا دلم میخواد جفتگیری کنن.ولی موندم چیکار کنم.ممنون میشم راهنمایی کنید.
سلاموفت ب خیر گربه پرشین من دوسالشه یک بار حامله شد ک مرده ب دنیا اوند دوماه بعد دوباره فحل شد ب مدت ۴ روط ازاونموقع ۲ماهه ک فحل نشده گربه نر هم کنارشنبوده ب هیچ وجه ک بگمحامله شده ممکنه بیمار باشهکفحل نمیشه؟
با سلام جناب دکتر عزیز و صفحه اینترنتی خوب و اطلاعات عالی
ی سوال داشتم لطفا کمک کنید ممنون میشم…. از طریق ایمیل منتظر جواب شما دکتر عزیز هستم
گربه ماده ۱۱ ماهه دارم و گربه نر که یک ساله هستش ….!
کنار هم بودن و جفت گیری کردند نزدیک ۳بار اما باز ماده فحلی میکنه و تمامی نداره !! شک کردم که شاید هنوز نر بالغ نبوده نشده یا اینکه ماده سیر نمیشه نمیدونم چون نر هم دیگه سمت ماده نمیره مثل اوایل…. راهنمای کنید ممنون میشم با تشکر
سلام اقای دکنر گربه ما ده من بعد از اتمام دوره فحل باز شروع به حفتگیری با گربه نر کرده مگر بعد از باردا ی جفنگیری امکان داره ؟
سلام اقای دکتر من یه گربه خیابونی موکوتاه دارم ماده هست و ۱۱ ماهشه اولین بار که فحل شد
جفت گیری کرد و حامله نشد و الان هم دوباره فحل شده بایه گربه دیگه که تو خونه داشتیم
نزدیک به هفت بار باهاش جفت گیری رو تکرار کرد تمومش نمی کنه ایا گربه من مشکلی داره
سلام
تکرر تعداد جفت گیری در گربه ها لازم و امر طبیعی است، جای نگرانی نیست. بهتر بعد سه هفته از تمام جفت گیری سونوگرافی شود
باسلام
بنده یک گربه ماده پرشین دارم که تقریبا دو هفته پیش تو دوران فعلی چندبار با ی پرشین جفت گیری کرده میخاستم بدونم احتمال بارداری چقد هستش)گربه نر عقیم نیس(
باتشکر
سلام.یک گربه ماده تقریباً ده ماهه داریم.اصلا از خونه بیرون نمی رفت تا یکروز که خیلی سر و صدا کرد وبردمش پشت بام وبا قلاده بستم و خودم اومدم پایین.حدود ده دقیقه بعد با صدای دعوای گربه ها پریدم بالا ودیدم قلاده رو کنده واومده داخل خونه.روی پشت بام هم یک گربه دیگه بود که فوری فرار کرد .آیا احتمال جفت گیری حاملگی وجود داره؟
سلام دوست عزیز
بله احتمالش هست.
زمان خود عمل جفت گیری گربه نر با ماده چیزی بین ۲۰ ثانیه نهایت تا ۴ دقیقه ممکن طول بکشد.برای ازاد سازی تحمک نیاز به ۳ الی ۴ جفت گیری در ۲۴ ساعت است. با توجه شرایطی که ایجاد کردید برای گربه خود، اینکه اجازه جفت گیری داده باشد و یا خیر. همچنین تعداد دفعات آن چقدر بوده تا منجر به آزاد سازی تحمک شده یا خیر جای سوال است.
بهتر رفتارهاش و تغییرات ظاهری رو مدنظر داشت باشید و بعد سه هفته سونوگرافی بشه.
سلام ، گربه من حدود دو سالشه ، نژاد بریتیش ، یک بار هم زایمان کرده ، الان میخوام عقیمش کنم ؟ بنظرتون بهتره اگه اینکار رو انجام بدم ؟
سلام دوست عزیز
تصمیم به استریل کردن یا عقیم کردن چیزی که باید با بررسی تمام جوانب خود صاحب پت به نتیجه انجام کار برسد یا خیر.. اگر از نظر پیشگیری بیماری ها نگاه کنیم، توصیه به عقیم شدن میشود.
در کتاب راهنمای طلایی نگهداری گربه تمامی موارد بررسی شده است، مطالعه آن پیشنهاد میشود.
سلام وقتتون بخیر
من ی گربه ماده تقریبا ۶ ماهه دارم
ی روزه رفتار عجیب ازش میبینم
خیلی آروم شده
بیقراره
قبلا زیاد سمتم نمیومد الان همش میاد سمتم ک نازش کنم وقتی نازش میکنم بیقرار تر میشه
احساس میکنم برای جفت گیری چون اقیم نشده
باید چیکار کنم
لطفا کمکم کنید
ممنون
سلام دوست خوبم
جهت دربافت مشاوره دامپزشکی، ایمیل ارسالی را با دقت جواب بدهید
با سلام خدمت آقای دکتر؛
بنده یک گربه ماده dsh دوماهه را به آپارتمان اوردم (در اسلامشهر) دوقلوی این گربه را بچه ها با چوب و سنگ تکه پاره کرده بودند و به این خاطر نگهش داشتم. الان ۶ ماهه شده(مهر ۱۴۰۰) و فحل اولش رو تجربه می کنه. شب بیدارم تا ارومش کنم همسایه ها شکایت نکنند.
از خدا که پنهون نیست از شما چه پنهون هزینه عقیم کردنش را ندارم. اسلامشهر هم هستم. چه کنم صدا ناله ش رو می شنوم اشکم در میاد نمی تونمم به خاطر آپارتمانی بودن بذارم بره برگرده چون هیچ راهی نیست بتونه از در رد شه بیاد. و اگر هم بره ممکنه بچه ها این یکی را هم با سنگ و چوب بکشند. موندم چی کار کنم.
آیا فحلیش در این ماه ها باز ادامه پیدا می کنه یا دیگه تا فصل گرم نداره؟
سپاسگزارم
سلام دوست خوبم
جهت دربافت مشاوره دامپزشکی، ایمیل ارسالی را با دقت جواب بدهید و یا به پیچ اینستاگرام به نشانی drmobin_ir پیام بدهید
سلام من یه گربه ماده دارم. ک الان ١٠ ماهش هستش و تازه دوره فحلی رو تجریه میکنه چون قبلا این رفتار هارو نمیکرد
خیلی بی قرار شده و اصلا تو خونه نمیمونه و مدام ناله میکنه ک بره بیرون
فقط میاد غذا میخوره و باز میره
من میتونم الان عقیمش کنم ؟؟؟ یا بذارم دوره فحلیش تموم بشه و بعد این کار رو بکنم
بادرود و احترام
گربه نر ۳/۵ ساله پرشین داریم ک قوی و سالم و زیباست…دنبال یه ماده خوب و سالم هستیم برای جفتگیری ک خانواده خوبی داشته باشن و مسئولیت پذیر و مطمئن باشن..لطفا راهنماییمون کنید..
با احترام بابازاده
سلام دوست عزیز
از طریق پیج اینستاگرام به نشانی drmobin_ir در ارتباط باشید
بادرود و احترام
گربه نر ۳/۵ ساله پرشین داریم ک قوی و سالم و زیباست…دنبال یه ماده خوب و سالم هستیم ک خانواده خوبی داشته باشن و مسئولیت پذیر و مطمئن باشن..لطفا راهنماییمون کنید..
با احترام بابازاده
سلام ببخشید من گربم فحل شده ولی جفت پیدانمیکنه بیرون ازخونست بقدری سرصداداره ک همسایه هادارن اذییت میشن چندبارم اوردم خونه دروپنجره روبستم خواستم حواسشو پرت کنم بابازی و غذادادن و…ولی داخل خونم دوقیقه ارومه دوباره شروع میکنه حالت جیغ زدن مجبورمیشم دروبازکنم …شرایط بردن پیش دامپزشکم ندارم اصلا چیکارکنم اروم شه راهی هست ایا?داره عذاب میکشه حیوون
سلام دوست خوبم
جهت دربافت مشاوره دامپزشکی، ایمیل ارسالی را با دقت جواب بدهید
درود بر شما
گربه من ماده هستش و تو ۱۰ ماهگی عقیم شده
الان توی ۱۵ ماهگی این نشونه ها رو داره این طبیعیه؟
سلام دوست خوبم
در بعضی از گربه ها رفتار فحلی دیده میشه بعد عقیم سازی، البته اگر ترشحات دیده شود و یا اجازه عمل جفت گیری داده شود، یکی از علتاش وجود بخشی از تخمدان و یا موارد دیگر است که باید بررسی شود.
سلام
من یک گربه ماده دارم ، که جدیدا دوست دارا بیشتر خودشو به دورو بر بمالونه و دوست داره بیشتر نوازشش کنم دوست داره بیشتر از خونه بیرون بره و تاحالا چند بار از خونه فرار کرده
ممکنه فحل شده باشه و دنبال جفت باشه
با دامپزشکشم تماس گرفتم اما جوابم رو نمیداد اگر سریع جوابمو بدید ممنون میشم
سلام دوست خوبم
بله احتمال فحلی وجود دارد
سلام من یه گربه نر پرشین ۱۰ماهه کاملا آماده دارم که کنار گربه پرشین ماده ۱۰ماهه زندگی میکنند باهم دوست هستند ولی گربه ماده به محض نزدیک شدن از طرف گربه نر پرخاش میکنه و احتمالا فحل نمیشه راهی برای تسریع جفتگیری امکان هست؟ ممنون از سایت خوبتون
سلام دوست خوبم
مغمولا گربه های همسن که باهم زندگی میکنند جفت گیری موفق در اولین فحلی خود ندارند، بهتر تا ۱۲ ماهگی گربه نر صبر کنید.
سلام وقت بخیر گربه ماده ۲ ساله دارم که مدت ۵ ماه عقیم کردیم و در این ۵ ماه سه مرتبه فحل شده با پزشکش در میان گذاشتم ایشون میگن با وجود عقیم کردن تا یک مدت فحل شدن طبیعی است در ضمن در زمان فحلی دیگه ترشح نداره گربه ،و اگر این حرف پزشک درسته تا کی چنین اتفاقی ممکنه برای گربه پیش بیاد
سلام لطفا جهت دربافت مشاوره دامپزشکی، ایمیل ارسالی را با دقت جواب بدهید
سلام من گربم ماده هست جفت نداره همیشه فحله خب چونکه گربه نر نداریم باهاش جفت گیری کنه میشه نشونش این باشه یا کیست داره
سلام لطفا جهت دربافت مشاوره دامپزشکی، ایمیل ارسالی را با دقت جواب بدهید
سلام
من یک گربه ماده ۱ سال و ۷ ماهه پرشین دارم
نشانه های فحل بودن ماده رو که توی سایت ها میخونم رو نمیتونم روی گربه ام تشخیص بدم با این حال یک نر اوردم براش ولی ماده همه ش پرخاشگری میکنه و بعضی وقتا که گربه نر فرصت نزدیک شدن به گربه ماده رو پیدا میکنه سریعا گربه ماده دعوا میکنه دعوا میکنه
و اینکه از وقتی بردمش دامپزشکی دیگه با خودم هم دعوا میکنه
کار خاصی میتونم بکنم ؟
سلام لطفا جهت دربافت مشاوره دامپزشکی، ایمیل ارسالی را با دقت جواب بدهید
سلام من یک گربه ماده و یک نر پرشین قوی هیکل دارم و تقریبا ۴۰ روز یش جفتگیری کردن و ماده آبستن شده و مرتب غذا میخوره و شکمش بزرگ شده و سینه هاشم رشد کرده و تمام علائم بارداری رو داره منتها چندروز پیش دیدم مجدد نر و صدا میکنه و میخوان جفتگیری کنن .مگه ماده حامله هم جفتگیری میکنه؟؟!!
سلام، جواب سوال به ایمیلتان ارسال شد.